مشاوره رایگان تحصیلی
منو

روش علمی چیست؟

+ 31
رأی شما
- 8

بشر اولیه همواره در پی تفسیر جهان و همچنین در جستجوی یافتن دلیل وقوع پدیده ها و راهی برای مهار طبیعت بوده است. باران های سیل آسا، طلوع و غروب خورشید، خشکسالی و حاصلخیزی مزارع، مرگ و میر کودکان و شیوع بیماری از دیدگاه بشر نمی توانسته بدون دلیل باشد.

اجداد انسانی ما پرسش های فلسفی و به تبع آن اندیشه ورزی نیز داشته اند. آنها از خود می پرسیدند منشاء انسان از کجاست؟ هدف از زندگی چیست؟ پس از مرگ چه اتفاقی می افتد؟ در تفسیر جهان و در فقدان علم و روش علمی، اسطوره ها و خدایان این بار را به دوش می کشیده اند و هر رویدادی به خشم یا خشنودی خدایان و ارواح نسبت داده می شد. خدای دریا، خدای طوفان، خدای حاصلخیزی، خدای جنگ و … هر کدام مدیریت بخشی از جهان را بر عهده داشتند.

مطالعه تاریخ علم به ما نشان می دهد که دیدگاه بشر چگونه طی ۲۶۰۰ سال ، از زمان تالس تا عصر کنونی توسعه پیدا کرده است. نکته جالب توجه اینجاست که توسعه هر نظریه، از دل نقد آن نظریه در می آید. برای مثال طبق نظریه تالس ، زمین مثل کشتی بر روی آب قرار داشته است. انکسیمندر به این نظریه نقد جالبی ایراد کرد. او پرسید اگر زمین مثل کشتی روی آب اقیانوس است پس آن اقیانوس روی چه چیزی قرار دارد؟ سپس نظریه را چنین اصلاح کرد: هیچ چیزی که زمین را نگاه دارد وجود ندارد، زمین به این دلیل در حالت سکون است که فاصله اش از همه چیز یکسان است. در فقدان فیزیک، کیهان شناسی و روش علمی در شناخت و برآورد ابعاد جهان، بشر اولیه ره افسانه می زد و تصور می کرد زمین در میانه تارتاروس(۱) و اورانوس (۲) قرار دارد.

طبق اسطوره ها فاصله اورانوس تا زمین به حدی بوده که اگر یک سندان برنزی از سقف آسمان به زمین بیفتد نُه روز و شب طول می کشد و روز دهم سندان به زمین می رسد. تارتاروس نیز به همین مقدار تا زمین فاصله داشته و از دید اسطوره های یونان باستان ، زئوس تایتانها یا غول های سرکش را به درون آن پرتاب کرده بود. همهء این داستان ها و اساطیر، تلاشی در جهت تفسیر جهان بوده و این تلاش ها به عبارتی به لحاظ تاریخی ، جد پدری فیزیک امروزی محسوب می شود. بعدها این نظریات به تدریج با نقد روی نقد توسعه پیدا کرد. آریستارخوس، مدل بطلمیوسی و سرانجام مدل کپرنیک. در سایه نقد علمی هر نظریه ، نظریه جدیدی خلق می شد که منسجم تر و دقیق تر و با واقعیت جهان سازگارتر بود. مثلاً قوانین کپلر ساز و کار جهان را به مراتب بهتر از مدل های پیشین توضیح می داد. همانطور که مفهوم نیوتنی نیرو بعدها با نظریه اینشتین وارد فاز نسبیت شد. در واقع نظریه بدیل و جایگزین، روایتی بهبود یافته از نظریه قبلی است با تصحیح نقایص و حذف یک خطا یا اشتباه درون نظریه قبلی ، یک گام معرفتی رو به جلو به شمار می رود.

برخی از نظریات علمی اما به عنوان نظریات انقلابی مطرح می شوند. نظریاتی که دیدگاه رایج عصر را از بن و ریشه به چالش می کشند. برای نمونه داروین نظریه رایج زیست شناسی را بصورت بنیادین برهم زد. یا اکتشاف الکترون توسط جی جی تامسون بعد از ۲۴۰۰ سال، ایدهء تقسیم ناپذیری اتم را سرنگون ساخت. در عصر حاضر نیز ساختمان نظریات جدید، روی استخوان های نقد و شناسایی خطاهای نظریات قبلی بنا شده اند. مدل اتمی تامسون در سال ۱۹۰۳، خیلی زود در سال ۱۹۱۱ با مدل سیاره ای راترفورد جایگزین شد. نظریه راترفوردبیان می داشت که الکترون ها در مدارهای دایره ای شکل به دور هستهء اتم در گردش هستند. این نظریه هم زمان زیادی دوام نیاورد و در سال ۱۹۱۳ توسط بوهر واژگون شد. بوهر در نقد مدل راترفورد اینطور استدلال کرد که اگر ذرات ، مانند سیارات منظومه شمسی به دور خورشید در گردش باشند، می بایست طبق معادلات الکترومغناطیس ماکسول که هر ذره باردار متحرک در یک میدان الکترواستاتیک از خود به صورت امواج الکترومغناطیس انرژی ساطع می کند، به روی هسته سقوط کند.

از آنجایی که چنین اتفاقی نمی افتد، به همین جهت الگوی اتمی راترفورد با یک ایراد ساختاری مواجه می شود. درست همانگونه که ایدهء تالس دربارهء زمین، با نقد انکسیمندر به چالش کشیده شد و در سایهء این نقد ، نظریه هایی بهتر و ساختار یافته تر و منسجم تر مطرح شد. همانگونه که کپرنیک، داروین ، نیوتن، فارادی و ماکسول، اینشتین، ماندل، کریک و واتسون، هایزنبرگ، شرودینگر و …. هر کدام با بهره گیری از روش علمی، با نقد نظریه های پیشین، با خلق نظریات بدیع و انقلابی علمی ، دیدگاه ما در قبال ساختار جهان را به طرز بنیادینی تغییر دادند.

۱) تارتاروس در افسانه‌های یونانی، محل مجازات گناهکاران و به نوعی جهنم زیر زمین بود. در اسطوره های یونان باستان، کرونوس و دیگر تایتان‌هایی که با خدایان جنگیدند در تارتاروس زندانی بودند.
۲) اورانوس نام یکی از اسطوره‌های یونانی است که تجسم آسمان و به عبارتی بهشت بالای زمین محسوب می شده و طبق اساطیر یونان، پدربزرگ زئوس و پدر کرونوس می‌باشد.

نویسنده: عرفان کسرایی – پژوهشگر مطالعات علم دانشگاه کاسل آلمان

+ 31
رأی شما
- 8
سیامک ترکاشون - سن: 65 سال - شهر: مشهد
جناب عرفان کسرایی: با سلام وعرض ادب:. پوفسور Micho Kako کتابی دارد:physics of impossible a scientific که در ان فصلی را به :نامریی شدن انسان واشیا اختصاص داده است.- با نظریه ایشان موافق نیستم. دلایل خود را در تایپکی در:خانه تالار فیزیک مدرن تحت عنوان:تناقضی در مورد نامریی شدن انسان وجانداران -اورده ام. هنوز کسی پاسخ نداده است. از شما که پزوهشگر مورد احترام من هستید در خواست بازدید دارم.نظرتان برایم مهم است.ممنون. سیامک-ترکاشون 65 ساله از مشهد.
‌سه شنبه 18 آذر 1393 - 04:22
نظر شما :
● فارسی نویس
نام کاربری :

کلمه عبور :


 تذکر :   تنها اعضای سایت مجاز به ارسال نظر می باشند. جهت عضویت در سایت   اينجـــا   کلیک کنید.




www.HUPAA.com
مشاوره رایگان تحصیلی
ویدیو کلیپ علمی
محک
● مقالات فیزیک
● اخبار فیزیک
● مطالب پربیننده
● مجله علمی
● کوانتوم و فیزیک جدید
● الکترومغناطیس
● نظریات ایرانی
● نجوم و اخترفیزیک
● فلسفه و متافیزیک
● نانوتکنولوژی
● برق و الکترونیک
● هواشناسی و فیزیک جو
● فیزیک نور و اپتیک
● مکانیک و ترمودینامیک
● مطالب متفرقه
● معرفی کتاب
● دانشمندان
● فیزیک در ایران
● سایتهای فیزیک انگلیسی
● سایتهای فیزیک فارسی
● دانلود نرم افزار
● تصاویر دیدنی
● پزشکی و سلامت
امکانات
● خانه
● انجمن فیزیکدانان جوان ایران
● چت روم هوپا
● درباره ما
● سفارش آگهی
● تماس با ما
● عضویت در انجمن
● ورود
● RSS
آگهی های متنی
● ادامه تحصیل در مالزی
● دانشگاه های مالزی
● سعيد سيوف جهرمي
● هر آنچه می خواهید
● مجله پزشکی
● توصیه های پزشکی
● پس از باران
● انجمن علمی فیزیک پیام نور
● دانلود کامل
● سایت گردشگری آنوبانی نی
● جاویدان
● سنگ شکن
● آگهی رایگان
● ایتکا
● پزشکی
● مجله علمی
● پی سی گیمرز
● موسسه پروفسور حسابی
● میهن کمپ
● پی سی وبلاگ
● کتاب هفته
● دهکده فضایی
● ایران حافظ
● Airgo Design
● دکتر علی افضل صمدی
عضویت در خبرنامه
ایمیل :
ادامه تحصیل در خارج از کشور
ادامه تحصیل در خارج از کشور
ادامه تحصیل در خارج از کشور
ادامه تحصیل در خارج از کشور
ادامه تحصیل در خارج از کشور
ادامه تحصیل در خارج از کشور
ادامه تحصیل در خارج از کشور
ادامه تحصیل در خارج از کشور
ادامه تحصیل در خارج از کشور
ادامه تحصیل در خارج از کشور
ادامه تحصیل در خارج از کشور
پزشکی و سلامت
مشاوره رایگان تحصیلی
بیگ بنگ
آخرین گفتگوها در انجمن
برنامه نویسی فرترن (5 پاسخ)
آزمایش میلیکان (1 پاسخ)
مسائل تئوری دینام فارادی (0 پاسخ)
حل المسایل مکانیک آماری رایف (0 پاسخ)
گاز های بی اثر (0 پاسخ)
توزیع الکترون در اتم های آزاد (0 پاسخ)
كمك براي محاسبه فشار در يك مخزن آب (11 پاسخ)
کاربست پدیده EVP، نظرتان چیست؟ (9 پاسخ)
جهان گودل (15 پاسخ)
راههای دفع مسیرامواج (2 پاسخ)
انهدام نظریه غلظت و حل شبه پارادوکس های نسبیت (46 پاسخ)
علیت و کوانتوم (3 پاسخ)
نظریه هاوکینگ و قانون بقای جرم (0 پاسخ)
انهدام نسبیت خاص و عام آلبرت اینشتین (به همراه مقالات) (356 پاسخ)
زمین تخت گرایان (33 پاسخ)
پاسخ به سوال برنامه نویسی (فرترن) (13 پاسخ)
بهترین کتاب نجومی که تابه حال خوانده اید (30 پاسخ)
تفاوت سفید و نقره ای (4 پاسخ)
فیزیک مطلق (16 پاسخ)
فیزیک مطلق و اثبات کاملا دقیق اشتباه بودن فرمول معروف انرژی (66 پاسخ)
اثبات فرمول ها در علم فیزیک (9 پاسخ)
کتاب فیزیک نوین دکتر فرمان (0 پاسخ)
رابطه ی فیزیک جدید و فلسفه (21 پاسخ)
تفتاوت های فیزیک کلاسیک با فیزیک کوانتومی (4 پاسخ)
تمر ینهای ابررسانایی سری (0 پاسخ)
بردار پراکندگی (0 پاسخ)
معادله موج (2 پاسخ)
پیشنهاد خرید کتاب از نمایشگاه کتاب سال 96 (7 پاسخ)
تاثیر امواج الکترومغناطیسی بر انسان؛ گزارشی از IEEE (1 پاسخ)
پیش نیاز mcnp و مونت کارلو (2 پاسخ)
جهان و امنیت سایبری در سال 2025 از نگاه مایکروسافت (0 پاسخ)
نظریه هاوکینگ، بازگشت به گذشته (0 پاسخ)
نظريه‌ي ميدان‌هاي كوانتومي Quantum Field Theory را بياموزيم (90 پاسخ)
فیزیک مطلق تحلیلگر نظریات مختلف جهانی (34 پاسخ)
نظریه ی غلظت (60 پاسخ)
تشکیل تصویر آینه محدب (1 پاسخ)
constructal law آیا ماهیت تصادفی ِ فرگشت را به چالش می کشد؟ (1 پاسخ)
تغییر دمای مواد (3 پاسخ)
احتمال سکته قلبی در گروه خونی O کمی کمتر از دیگران است (0 پاسخ)
جسم دوار (23 پاسخ)
تابش لیزر به سطح کره ماه (4 پاسخ)
مواد عايق امواج مغناطيسي (11 پاسخ)
درخواست مشاوره از دوستانی که فیزیک خوندن (43 پاسخ)
گردش زمین به دور خورشید (19 پاسخ)
کتاب های فیزیک دبیرستان دهه هفتاد (2 پاسخ)
جنس زمان از چیست؟ اصلا زمان چیست؟ (213 پاسخ)
چرخش زمین (16 پاسخ)
برگزاري اولين كارگاه كاربرد پرتوها در صنعت دانشگاه شاهرود (0 پاسخ)
تعدادی از کاربردهای فناوری های هسته ای (0 پاسخ)
هواپیما در میدان مغناطیسی (2 پاسخ)
تولید مایعی که قانون نیوتن را نقض می‌کند! (8 پاسخ)
فرایند هم فشار بر عکس فرایند هم دما است؟! (12 پاسخ)
اندازه گیری جرم و بار الکترون بدون نسبیت؟ (2 پاسخ)
جاذبه زمین (6 پاسخ)
برخورد كشسان (55 پاسخ)
کیهان و کائنات؛ فیزیک یا ریاضی؟ (10 پاسخ)
ضرایب کولبش گوردن (1 پاسخ)
ترمودینامیک-فرایند هم حجم (2 پاسخ)
آیا مغزهای بزرگ باهوش ترند؟ (1 پاسخ)
کشف شگفت‌انگیز نحوه حفظ خاطره در مغز (0 پاسخ)
مقالات فیزیک
تنوع زیستی در قطب‌جنوب چگونه است؟
عامل توموری سرطان تهاجمی تخمدان
تمیزی و تولید انرژی همزمان با فتوسنتز مصنوعی
شیرهای آدم‌خوار، افسانه یا واقعیت
از راه‌راه‌های ببری انسلادوس چه می‌دانید؟
ژن جدید مرتبط با سن بالا
قطعاً هابیت‌ها شبیه به «فرودو بگینز» نبوده‌اند
تجزیه‌ی پلاستیک با کرم‌های دوست‌دار طبیعت
سیارک‌ها به مریخ حیات دوباره می‌دهند
نوشابه‌های رژیمی عاملی برای سکته‌ی مغزی و زوال عقل
آبشاری خونین در قطب جنوب
داروی قروباغه‌ای آنفلوآنزا
مشکلات شخصی و اجتماعی؛ نتیجه‌ی استفاده‌ی بی‌رویه از فناوری
آیا پلیس‌ها با خودرو‌های قرمز مشکل دارند؟
لمس تکنولوژی با حسگر‌های انعطاف‌پذیر
کشف گونه‌ای جدید از لمور کوتوله در ماداگاسکار
INAVA عامل ژنی بیماری‌های التهابی روده
آموزش ربات‌ها با سیگنال مغز انسان
کنترل و جداسازی سیالات با نور مرئی
جزئیات آبراهه‌ای باستانی در مریخ
اطلاعات اضافی مشکلی بزرگ در دنیای امروز
ارائه‌ی روشی برای سنجش میدان‌های مغناطیسی ضعیف
سبک‌تر، سریع‌تر، ارزان‌تر؛ دسترسی گسترده به اعماق دریاها
نشانه های حیات ۵۰ هزار ساله در معدنی متروکه
تاثیرات جریان‌های اقیانوسیِ اقیانوس اطلس
تحولی در صنعت با بازوی رباتیک جدید
کنترل دنیای مجازی کودکان با گوگل
بقایای فسیل تخم دایناسور ۷۰ میلیون ساله
توهم دیدن فرازمینی در مریخ
خاصیت عجیب موجودات اعماق دریا
ادامه ...
اخبار فیزیک
یافته های تازه دانشمندان ممکن است سفر در زمان را غیرممکن کند!
نگاهی به دوردست‌های کیهان به کمک یک خوشه کهکشانی غول‌پیکر
سنجش ذرات در کیهان اولیه
پیش‌بینی جرم ذره «هیگز» توسط سیمپسون‌های کارتونی 14 سال قبل از سرن!
فریب فوق‌العاده نور توسط محقق ایرانی
طراحی پای مصنوعی دارای سیستم بینایی توسط دانشمندان ایرانی
حل یک مساله سی‌ساله فیزیک شبیه‌سازی مواد ابررسانا با اتم‌های فوق سرد با همکاری فیزیکدان ایرانی
مخترع لیزر چارلز تاونز در 99 سالگی درگذشت
حل معماهای فیزیک در آزمایشگاه‌های ارزان بجای شتاب‌دهنده‌! مشاهده حالت بوزون هیگزی در ابررسانا برای نخستین بار
سه ایرانی در میان 100 نفر کاندیدای نهایی سفر بی بازگشت به مریخ
آمادگی برخورددهنده بزرگ هادرونی برای کشف یک ذره جدید
مشاهده پیوند شیمیایی اتم‌ها و تشکیل مولکول برای نخستین‌بار
کشف عجایب حبابی با سی‌تی اسکن درون یک ابرنواختر
لوح انجمن جهانی نفرولوژی به «پدر علم نفرولوژی ایران» اعطا می‌شود
چرا برخی کهکشان‌ها جوانمرگ می‌شوند؟
ادامه ...
مطالب پربیننده
اسپیس ایکس دو گردشگر را به ماه می‌فرستد (0+)
امواج بزرگ و سرکش پدیده‌هایی روزمره (0+)
تاجی از خار در مغز موش (0+)
کشف مومیایی گمشده‌ی مصر باستان، در کنار رود نیل (0+)
چند میلیون دلار، هزینه‌ی تماس نگرفتن با دانشمندان (0+)
تصویربرداری از سایه‌ی سیاه‌چاله (0+)
رابطه‌ی سلفی گرفتن با بهداشت محیط (0+)
بزرگترین فوران آتش‌فشانی در تاریخ بشر (0+)
کشف تخم کروکودیل‌هایی ۱۵۲ میلیون ساله (0+)
محققان تنوع ژنتیکی مؤثر در قد انسان را کشف کردند (0+)
ویروس‌هایی به قدمت ۵۰۰ میلیون سال (0+)
یک مولکول جانوری، راهی برای کارایی بهتر باتری‌ها می‌شود (0+)
شبیه‌سازی جدید از ساختار مغناطیسی طوفان‌های خورشیدی (0+)
آینده‌ی ذخیره‌سازی اطلاعات در DNA (0+)
تاثیر اختلال خواب بر سلول‌های مغز کودکان (0+)
ادامه ...