مشاوره رایگان تحصیلی
منو

چالش اندازه در فیزیک کوانتوم

+ 55
رأی شما
- 175

تجربیات روزمره‌ نشان می‌دهد اجسام بزرگ (همچون تخم‌مرغ‌ و انسان‌) به شکل برهم‌نهی از حالات٬ شبیه آنچه برای اشیاء کوانتومی (همچون الکترون‌ها) رخ می‌دهد٬ ظاهر نمی‌شوند. آیا این به آن معنی است که فیزیک کوانتومی اساساً درمورد اجسام بزرگ‌تر از یک حدّ خاص بکار نمی‌رود؟

به گزارش انجمن فیزیک ایران، آزمایش جدیدی با به دام‌انداختن حرکت یک اتم بزرگ در یک شبکه‌ی اپتیکی این امکان را فراهم آورده تا بتوان نقطه‌ی برشی برای این حدّ خاص تعیین کرد. با استفاده از این اسباب٬ کارستن روبیز (Carsten Robens) از دانشگاه بُن آلمان و همکارانش نشان داده‌اند که یک اتم سزیم که در یک حالت غیرکلاسیکی مسیری را طی می‌کند٬ به عنوان یک برهم‌نهی از حالات حرکت کرده و بنابراین در یک زمان بیش از دو موقعیت مجزا را اشغال می‌کند. چنان ویژگی‌های ذاتی کوانتومی از اشیاء بزرگ مشاهده شده است اما به نظر می‌رسد مشاهدات روبینز و همکارانش که برپایه‌ی سخت‌گیرانه‌ترین آزمایش صورت گرفته٬ استانداردی طلایی برای تایید وجود برهم‌نهی باشد. به این ترتیب آزمایشی که آن‌ها انجام داده‌اند نظریاتی از فیزیک که در پی جایگزینی مکانیک کوانتومی هستند را محدود می‌سازد. از این فناوری می‌توان به منظور آزمودن برهم‌نهی حتی در مقیاس‌های بزرگ‌ (همچون اتم‌ها یا مولکول‌های بزرگ) نیز بهره جست.

بسیاری از آزمایش‌هایی که قصد تایید برهم‌نهی کوانتومی را دارند به دنبال شاهدی بر تداخل هستند. آزمایش کلاسیک شامل عبور یک الکترون از یک جفت شکاف است: حلقه‌های نتیجه‌شده در این آزمایش رفتار موج‌مانندی را پیشنهاد می‌دهند که نظریه کوانتومی به ذرات بینیادی نسبت می‌دهد. با این حال حتی اگر این آزمایش‌ها با آن‌چه مکانیک کوانتومی پیش‌بینی می‌کند سازگار باشد٬ آن‌ها آزمون‌های عاری از خط به حساب نمی‌آیند چون می‌توان یک توضیح کلاسیک نیز بر این مطلب ارائه داد: می‌توان تصور کرد که الکترون واقعاً از یکی از شکاف‌ها عبور می‌کند و هرگز به شکل همزمان از دو شکاف (آنطور که فیزیک کوانتومی به آن می‌پردازد) نمی‌گذرد.

در مقاله‌ای نظری در سال ۱۹۸۵ آنتونی لگت (Anthony Leggett) و آنوپام گارگ (Anupam Garg) به این مسئله از نقطه‌نظر کاملاً متفاوتی نگریستند. آنها در صدد تایید مکانیک کوانتومی بر نیامده‌اند بلکه پیشنهاد داده‌اند که می‌توان نشان داد هرچیزی بغیر از یک توصیف کوانتومی به تناقضی با مشاهدات تجربی منجر می‌شود. آنان نقطه‌نظری را موسوم به واقع‌گرایی بزرگ‌مقیاس (ماکروریلیسم) تعریف کرده‌اند که بر مبنای دو فرض پایه‌گذاری شده و  با مکانیک کوانتوم در تناقض است: یک جسم با اندازه‌ی به حدُ کافی بزرگ همیشه در یک زمان در یک جا قرار دارد (برهم‌نهی ماکروسکوپیک نمی‌تواند وجود داشته باشد) و این‌که تعیین موقعیت این جسم بدون مختل ساختن آن امکان‌پذیر است. آن‌ها نشان داده‌اند که اگر این بینش صحیح باشد اندازه‌گیری‌های انجام شده‌ بر روی جسم در زمان‌های مختلف می‌تواند به شکل آماری تنها تا درجه‌ی معینی همبستگی از خود نشان می‌دهند؛ رابطه‌ای که آن‌ها به شکل ریاضی در نامساوی لگت-گارگ بیان داشته‌اند. آزمایش‌هایی که این نامساوی را نقض می‌کنند به وضوح نشان می‌دهند که ماکروریلیسم صحیح نیست. کاری که آن‌ها انجام داده‌اند الهام‌بخش تعدادی آزمایش بر روی فوتون‌ها٬ اسپین هسته‌ای و مدارهای ابررسانا بوده است.

در مقایسه با این آزمایش‌ها٬ اتم‌هایی که روبینز و همکارانش در آزمایش‌های خود از آن‌ها استفاده کرده‌اند بزرگ‌ترین اشیاء کوانتومی هستند که نامساوی لگت-گارگ در مورد آنها آزموده شده و در آن‌ها از اندازه‌گیری موسوم به اندازه‌گیری تهی (null) بهره برده‌ شده است. این اندازه‌گیری یک اندازه‌گیری «غیرتهاجمی» است که به نامساوی اجازه می‌دهد تا به متقاعدکننده‌ترین روش ممکن تایید شود. در آزمایشی که این پژوهش‌گران به انجام رسانده‌اند اتم سزیم در یکی از دو موج اپتیکی ایستاده حرکت می‌کند. این دو موج٬ از قطبش‌ ‌الکتریکی مخالف برخوردارند و مکان اتم در زمان‌های مختلف اندازه‌گیری می‌شود. این دو موج ایستاده را می‌توان به عنوان یک جفت کارتن‌های یک‌بعدی شبیه کارتن‌هایی که تخم‌مرغ‌ها را در آن‌ نگه می‌دارند تصور کرد که باهم‌دیگر همپوشانی‌ دارند (یکی به رنگ قرمز و دیگری به رنگ آبی – شکل زیر را ببینید).

در این آزمایش همبستگی مابین مکان اتم در زمان‌های مختلف اندازه‌گیری می‌شود. روبینز و همکارانش ابتدا این اتم را در یک برهم‌نهی از حالات فوق‌ریز اسپینی داخلی قرار داده‌اند. این کار متناظر است با قرار داشتن در هر دو کارتن به شکل همزمان. سپس این دو موج اپتیکی را یکی پس از دیگری تضعیف کرده‌اند تا اتم سزیم در فاصله‌ای تا ۲ میکرومتر در حرکتی بنام پیمایش کوانتومی (quantum walk) گسترده گردد. سرانجام پژوهش‌گران این اتم را به لحاظ اپتیکی برانگیخته ساخته‌اند تا فلورسانس کند. عملی که موجب می‌شود موقعیت اتم در یک تک‌ حالت آشکار شود. با دانستن آن‌که اتم از کجا حرکت خود را آغاز می‌کند این امکان به پژوهشگران داده می‌شود تا به شکل متوسط تعیین کنند که اتم از نقطه‌ی شروع خود به سمت راست حرکت می‌کند یا چپ. با تکرار این آزمایش آنان می‌توانند همبستگی مابین مکان اتم را در زمان‌های مختلف بدست آورده و در نامساوی لگت-گارگ قرار دهند.

در آزمایشی که توسط روبینز و همکارانش انجام شده٬ یک اتم بزرگ (سزیم) در یکی از دو میدان اپتیکی ممکن حرکت می‌کند (که به رنگ قرمز و آبی نشان داده شده است). این میدان‌ها پتانسیل متناوبی شبیه «کارتن تخم‌مرغ» دارد. این پژوهش‌گران اتم سزیم را در برهم‌نهی از دو حالت اتمی مهیا کرده‌اند که معادل است با قرار گرفتن همزمان اتم در کارتن اپتیکی آبی و قرمز رنگ. آنها موقعیت اتم را با آشکارسازی فلورسانس آن هنگامی که دو کارتن از هم جدا می‌شوند تعیین کرده‌اند.

اکنون یک ماکروریلیست تایید می‌کند که این اتم هرگز نمی‌تواند از یک حالت برهم‌نهی حرکت خود را آغاز کند٬ در عوض در هر لحظه تنها در صندوقچه‌ای شامل یکی از کارتن‌ها قرار دارد. علاوه بر آن وی بر این باور است که اندازه‌گیری فلورسانس نسبت به اندازه‌گیری بعدی٬ حالت تهاجمی خواهد داشت. بنابراین همان‌گونه که لگت و گارگ ابتداعاً فرض کرده‌اند٬ روبیز و همکارانش از فناوری اندازه‌گیری «نتیجه‌ی تهی» در یکی از زمان‌های میانی آزمایش‌شان استفاده کرده‌اند. به بیان ساده یک اندازه‌گیری تهی آزمایشگر را قادر می‌سازد تا بدون اندرکنش با اتم٬ موقعیت آن را تعیین کند. به این منظور پژوهش‌گران یکی از امواج ایستاده (یا کارتن‌ها) را با فاصله‌ی زیادی جابجا کرده‌اند. در نظر می‌گیریم که کارتنِ به رنگ قرمز را جابجا کرده‌اند. اگر چنان‌چه اتم پس از یک اندازه‌گیریِ فلورسانس٬ از خود نور نتابد می‌توان فهمید که اتم در کارتن قرمز قرار داشته٬ با آن بشدت اندرکنش کرده و نهایتاً در فاصله‌ی دورتری از آن به حرکت خود پایان می‌دهد. با این وجود با تکرار این آزمایش بعضی مواقع می‌توان تابیدن نور از اتم را دید. می‌توان دریافت که اتم قبل از این جابجاشدن در کارتن آبی بوده است. بعلاوه کارتن آبی (و بنابراین اتم سزیم) با آن مداخله‌ای نداشته است.

اگر ماکروریلیسم واقعیت را توصیف کند٬ یک اندازه‌گیری تهی نتیجه‌ی اندازه‌گیری فلورسانس نهایی را تحت تاثیر قرار می‌دهد و مقدار کل همبستگیِ مکان ذره در زمان‌های مختلف بدون مکانیک کوانتومی قابل فهم و درک است. اما این موضوع با چیزی که در قلب مکانیک کوانتوم باعث شگفت‌آور شدن آن بوده رویارویی دارد. به طور قطع وقتی اتم گسترده می‌گردد (چنان‌که موقعیت تعریف‌شده‌ای داشته باشد) حتی یک اندازه‌گیری تهی نیز اثری دارد. این گستردگی به یک همبستگی کلی قوی‌تری نسبت به آن‌چه تحت ماکروریلیسم ممکن است می‌انجامد؛ حقیقتی که به شکل ریاضی بواسطه‌ی نقض نامساوی لگت-گارگ حاصل می‌شود. این دقیقاً همان چیزی است که روبیز و همکارانش یافته‌اند و این یعنی ماکروریلیسم را نمی‌توان در مورد اتم سزیم بکار برد.

پس از تقریباً یک قرن از تحول کوانتومی در علم شاید شگفت‌آور باشد که فیزیک‌دانان هنوز در پی اثبات وجود برهم‌نهی هستند. انگیزه‌ی اصلی در آینده‌ی فیزیک نظری نهفته است. ممکن است نظریات نوپای ماکروریلیسم بخوبی پایه و اساس نسل بعدی «ارتقاء»‌ی نظریه کوانتومی را (با تنظیم مقیاس برای مرزهای کوانتوم-کلاسیکی) تشکیل دهد. به یُمن نتایج حاصل از این آزمایش‌ها می‌توانیم مطمئن باشیم که این مرز نمی‌تواند زیر مقیاسی قرار بگیرد که اتم سزیم در آن مقیاس‌ها همانند یک موج عمل می‌کند. این مقیاس چقدر بزرگ است؟ یک اندازه‌گیری نظری از بزرگ‌مقیاسی٬  اتم سزیم را در رتبه‌ی نسبتاً کم ۶٫۸ قرار می‌دهد که تنها اندکی بالاتر از دیگر اجسام آزمایش‌شده با اندازه‌گیری تهی است اما بسیار پائین‌تر از مشکوک‌ترین مرز جای می‌گیرد. (گربه‌ی شرودینگر رتبه‌ی ۵۷ را داراست).

در حقیقت آزمایش‌های تداخل‌سنجی ماده-موج٬ پیش‌تر حلقه‌های تداخلی با مولکول‌های فولرن باکمینستر (Buckminsterfullerene)٬ با رتبه‌بندی به بزرگی ۱۲ را به نمایش گذاشته‌اند. با این حال به عقیده‌ی من می‌توانیم نمایش مسلم‌تری از کوانتومی بودن اتم سزیم را بعلت عبور پژوهش‌گران این آزمایش از ماکروریلیسم بواسطه‌ی اندازه‌گیری‌های نتایج تهی داشته باشیم. گام بعدی٬ تلاش برای انجام آزمایش‌هایی با اتم‌هایی با جرم بیشتر است که در طول زمان‌های بزرگ‌تری برهم‌نهی کرده و با فواصل بیشتری از هم جدا شده‌اند. این کار مرزهای بزرگ‌مقیاس را هرچه‌بیشتر گسترده کرده و طبیعت رابطه‌ی بین کوانتوم و جهان بزرگ‌مقیاس را برملا می‌سازد. این پژوهش در مجله‌ی فیزیکال ریویو اکس انتشار یافته است.

سایت علمی بیگ بنگ /نویسنده خبر: زینالوند فرزین

+ 55
رأی شما
- 175



www.HUPAA.com
مشاوره رایگان تحصیلی
ویدیو کلیپ علمی
محک
● مقالات فیزیک
● اخبار فیزیک
● مطالب پربیننده
● مجله علمی
● کوانتوم و فیزیک جدید
● الکترومغناطیس
● نظریات ایرانی
● نجوم و اخترفیزیک
● فلسفه و متافیزیک
● نانوتکنولوژی
● برق و الکترونیک
● هواشناسی و فیزیک جو
● فیزیک نور و اپتیک
● مکانیک و ترمودینامیک
● مطالب متفرقه
● معرفی کتاب
● دانشمندان
● فیزیک در ایران
● سایتهای فیزیک انگلیسی
● سایتهای فیزیک فارسی
● دانلود نرم افزار
● تصاویر دیدنی
● پزشکی و سلامت
امکانات
● خانه
● انجمن فیزیکدانان جوان ایران
● چت روم هوپا
● درباره ما
● سفارش آگهی
● تماس با ما
● عضویت در انجمن
● ورود
● RSS
آگهی های متنی
● ادامه تحصیل در مالزی
● دانشگاه های مالزی
● سعيد سيوف جهرمي
● هر آنچه می خواهید
● مجله پزشکی
● توصیه های پزشکی
● پس از باران
● انجمن علمی فیزیک پیام نور
● دانلود کامل
● سایت گردشگری آنوبانی نی
● جاویدان
● سنگ شکن
● آگهی رایگان
● ایتکا
● پزشکی
● مجله علمی
● پی سی گیمرز
● موسسه پروفسور حسابی
● میهن کمپ
● پی سی وبلاگ
● کتاب هفته
● دهکده فضایی
● ایران حافظ
● Airgo Design
● دکتر علی افضل صمدی
عضویت در خبرنامه
ایمیل :
ادامه تحصیل در خارج از کشور
ادامه تحصیل در خارج از کشور
ادامه تحصیل در خارج از کشور
ادامه تحصیل در خارج از کشور
ادامه تحصیل در خارج از کشور
ادامه تحصیل در خارج از کشور
ادامه تحصیل در خارج از کشور
ادامه تحصیل در خارج از کشور
ادامه تحصیل در خارج از کشور
ادامه تحصیل در خارج از کشور
ادامه تحصیل در خارج از کشور
پزشکی و سلامت
مشاوره رایگان تحصیلی
بیگ بنگ
آخرین گفتگوها در انجمن
جنس زمان از چیست؟ اصلا زمان چیست؟ (214 پاسخ)
بهترین سایت هایی که تا حالا رفتید اینجا قرار بدید (104 پاسخ)
آیا مولتی متر بدون باتری کار می کند؟ (4 پاسخ)
کش آمدن فضا - زمان و انرژی (5 پاسخ)
حدود پلانک (3 پاسخ)
بیگ بنگ چند گانه در جاهای مختلف (0 پاسخ)
سایت خرید و فروش پروژه (2 پاسخ)
لکه های خوشیدی چگونه به وجود می آیند؟ (5 پاسخ)
جسم مجازی چیست؟ (13 پاسخ)
کمیت عامل شکل ( عملیات ریاضی) (0 پاسخ)
محاسبه چگالی میدان در فاصله مشخصی از سیم پیچ (1 پاسخ)
چرا خطوط میدان الکتریکی همدیگر را قطع نمی کنند؟ (25 پاسخ)
اثبات قاون پتانسیل کیرشهف با اصل بقای انرژی (1 پاسخ)
اختلال دو قطبی (0 پاسخ)
حل یک معادله دیفرانسیل (1 پاسخ)
موتور مثلث در شش ضلعی در دایره اشکال هندسی مزارع (0 پاسخ)
نسبیت (0 پاسخ)
در زمان نمی توان سفر کرد (30 پاسخ)
نسبیت خاص خوانی(!)،سوالات و مقالات پراکنده پیرامون نسبیت خاص (31 پاسخ)
انتشار کتاب ((نظریه ی غلظت)) در نیویورک-آمریکا (21 پاسخ)
چرا قبل از بارش برف آسمان قرمز میشود؟ (30 پاسخ)
همجوشی هسته ای (4 پاسخ)
اثبآت فرمول تغییر سطح (1 پاسخ)
حمام نمک (0 پاسخ)
گامی پیش‌تر به سوی آشکارساز امواج گرانشیِ مستقر در فضا (0 پاسخ)
انرژی در موج های مکانیکی (7 پاسخ)
خواص ذاتی ذرات؟! (10 پاسخ)
تصاويري از تجهيزات نظامي عجيب و غريب! (113 پاسخ)
تساوی صفر و یک؟؟ (5 پاسخ)
اثبات مساحت دایره (22 پاسخ)
پارسی را پاس بداریم (973 پاسخ)
منظور پروفسور حسابی از بی نهایت بودن ذرات چه بوده؟ (38 پاسخ)
سوال در مورد انقباض طولی (6 پاسخ)
حذف یا تضعیف میدان مغناطیسی (1 پاسخ)
رنگ اجسام (3 پاسخ)
چرا نبایست با افراطی ها بحث کرد؟ (3 پاسخ)
میدان مغناطیسی اطراف یک ذره باردار به چه شکل است؟ (1 پاسخ)
پيدايش كاينات (0 پاسخ)
معرفی کانال های تلگرام فیزیک (8 پاسخ)
تابش لیزر به سطح کره ماه (5 پاسخ)
راکتور های هسته ای بی خطر (19 پاسخ)
یک پرسش دینامیکی در رابطه با اصطکاک (7 پاسخ)
توان تشعشعي از ذره شتابدار (0 پاسخ)
تصویر های دانشیک (85 پاسخ)
زاویه بحرانی و اندازه ذرات (0 پاسخ)
استفاده از اثرات میدان مغناطیسی برای چرخیدن دائم جسم (1 پاسخ)
عملگرها و اپراتورها در ریاضیات و فیزیک (73 پاسخ)
شوخي با شيمي (35 پاسخ)
فرگشت انسان (51 پاسخ)
توجیه عملکرد مدار شوکر (9 پاسخ)
مسیر حرکت رعد و برق و بارها (0 پاسخ)
سقوط آزاد و نیروی جزر و مدی (2 پاسخ)
مسئله: چهار گوی رسانای یکسان (2 پاسخ)
سقوط آزاد، پرتاب دو جسم با جرم‌های مختلف (8 پاسخ)
کشت ریزغده ابزاری جدید در مقابله با سرطان (0 پاسخ)
ببینید و لذت ببرید (4 پاسخ)
فرود آمدن عمودی بطری آب بر روی میز (1 پاسخ)
نیوتون چگونه حرکت بیضوی زمین را ثابت کرد؟ (15 پاسخ)
لطفا یه کتاب در زمینه فیزیک بهم معرفی کنید که ترجمه کنم (8 پاسخ)
راهی برای دوباره زیستن - بدن جدید - عمر نامحدود (25 پاسخ)
مقالات فیزیک
آیا ضربه به سر می‌تواند عامل زوال عقل شود؟
پروژه‌ای که میلیاردها ستاره را آشکارسازی می‌کند.
دقیق‌ترین واکنش شیمیایی چگونه به‌دست آمد؟
دانشمندان مراحل اولیه‌ی شکل‌گیری منظومه‌ی شمسی را مشاهده کردند!
آیا عصر حافظه‌های امروزی کامپیوترها تمام شده است؟
لباس‌های‌تان را برای شست‌وشو به باکتری‌ها بدهید!
دلیلی برای رد وجود حیات فرازمینی!
از بزرگ‌ترین خطری که اقیانوس‌ها را تهدید می‌کند چه می‌دانیم؟
ساختار و خواص جالب پوست تخم‌مرغ
معرفی خاص‌ترین سیاره‌ی فراخورشیدی، با ویژگی‌های منحصربه‌فرد
روش استتار به سبک آفتاب‌پرست‌ها امکان‌پذیر شد!
مصائب تلخ این روزهای مارک زاکربرگ
روزهای بازنشستگی کپلر نزدیک است!
این مرد قرون وسطایی چه چیزی در دست دارد؟
توانایی عجیب و غریب نوزادان، دانشمندان را شگفت‌زده کرد!
مژده به بیماران کلیوی؛ منتظر دیالیزی راحت‌تر باشید!
حرکات عجیب این دو کهکشان ناشی از چیست؟
سیستم شبه بلاک‌چین گوگل در فضای ابری منتشر خواهد شد.
جاذبه‌ی منطقه‌ی وان ترکیه چیست؟
رفتار عموزاده‌ی ما در غذاخوردن چگونه است؟
رویداد‌های نجومی اردیبهشت‌ماه ۱۳۹۷
کشف عجیب مینیاتوری در بدن انسان
آینده‌ی خودروهای خودران، مبهم‌تر از گذشته شد.
سنگین‌ترین اتم جهان چقدر وزن دارد؟
آینده‌ی اِتنا چقدر خطرناک و ویران‌گر است؟
فاصله‌ی ۷،۸۰۰ ساله‌ نوری زمین تا خوشه‌ای ستاره‌ای چگونه محاسبه شد؟
کشف اندامی جدید در بدن انسان
چگونه این یک میلیون نفر در آمازون پنهان شده بودند؟
کدو تنبل چگونه باعث ریزش مو در زنان می‌شود؟
جورابی که به کمک بیماران دیابتی می‌آید!
ادامه ...
اخبار فیزیک
یافته های تازه دانشمندان ممکن است سفر در زمان را غیرممکن کند!
نگاهی به دوردست‌های کیهان به کمک یک خوشه کهکشانی غول‌پیکر
سنجش ذرات در کیهان اولیه
پیش‌بینی جرم ذره «هیگز» توسط سیمپسون‌های کارتونی 14 سال قبل از سرن!
فریب فوق‌العاده نور توسط محقق ایرانی
طراحی پای مصنوعی دارای سیستم بینایی توسط دانشمندان ایرانی
حل یک مساله سی‌ساله فیزیک شبیه‌سازی مواد ابررسانا با اتم‌های فوق سرد با همکاری فیزیکدان ایرانی
مخترع لیزر چارلز تاونز در 99 سالگی درگذشت
حل معماهای فیزیک در آزمایشگاه‌های ارزان بجای شتاب‌دهنده‌! مشاهده حالت بوزون هیگزی در ابررسانا برای نخستین بار
سه ایرانی در میان 100 نفر کاندیدای نهایی سفر بی بازگشت به مریخ
آمادگی برخورددهنده بزرگ هادرونی برای کشف یک ذره جدید
مشاهده پیوند شیمیایی اتم‌ها و تشکیل مولکول برای نخستین‌بار
کشف عجایب حبابی با سی‌تی اسکن درون یک ابرنواختر
لوح انجمن جهانی نفرولوژی به «پدر علم نفرولوژی ایران» اعطا می‌شود
چرا برخی کهکشان‌ها جوانمرگ می‌شوند؟
ادامه ...
مطالب پربیننده
خبرهایی از انتشار ارز دیجیتال ملی ایران (0+)
آیا یادگیری در خواب واقعیت دارد؟ (0+)
عشاق، بیشتر دست یکدیگر را بگیرند. (0+)
آینده‌ی نگران‌کننده‌ی خودران‌ها در کالیفرنیا (0+)
رقص باشکوه کهکشان‌های مارپیچی (0+)
آیا بیماری‌های خود ایمنی درمان دارند؟ (0+)
سقوط تاج و تخت کیهانی (0+)
با وجود کمبود فسفر جنگل‌های گرمسیری چگونه رشد می‌کنند؟ (0+)
شما می‌توانید بی‌خوابی را از اجدادتان به‌ارث برده باشید. (0+)
نقش امدادی تکنولوژی در فاجعه‌ها (0+)
تصویری خیره‌کننده از کهکشان مارپیچی میله‌ای NGC3972 (0+)
ارتباط واریس با افزایش خطر بیماری شریانی خطرناک (0+)
دختربچه‌ای که راز سرخ‌پوستان باستانی را برملا کرد! (0+)
تکامل عجیب تریلوبیت‌های نخستین (0+)
دستاورد جدید فیزیک‌دانان؛ کاهش سرعت الکترون‌های پرسرعت! (0+)
ادامه ...